İnternet Hızı Nasıl Artırılır

Eve taşındığım ilk hafta interneti "hızlı paket" diye almıştım ama film açmak bile eziyetti. Sonradan anladım ki sorun paketimde değil, modemi koyduğum yerde ve evdeki cihaz kalabalığındaydı. O günden bu yana hem kendi evimde hem tanıdıklarımın evinde onlarca kez aynı denemeleri yaptım. Aşağıda anlattıklarım kitaptan okuduğum şeyler değil; tek tek deneyip işe yaradığını gördüğüm, yeni başlayan birinin de rahatça uygulayabileceği adımlar.

Başlamadan bir uyarı: internet hızı artırma derken sihirli bir düğmeden bahsetmiyorum. Aldığın hattın üst sınırını aşamazsın. Ama çoğu evde o üst sınırın çok altında kalınıyor ve kaybedilen kısmın büyük bölümü geri kazanılabiliyor. Benim yaptığım da tam olarak bu oldu.

Fiziksel Kurulum: En Çok Kazandığım Yer Burasıydı

Hız testlerinde en büyük atlamayı, tek bir kablo bile değiştirmeden, sadece modemi taşıyarak yaşadım. Kulağa fazla basit geliyor ama Wi-Fi sinyali görünmez bir şey olduğu için insanlar onun duvarlardan, sudan ve metalden ne kadar etkilendiğini tahmin edemiyor.

Modemin Yeri Her Şeyi Değiştiriyor

Modemim eskiden salonun köşesindeki televizyon ünitesinin içindeydi, üstelik arkası kapalı bir bölmede. Onu oradan çıkarıp evin ortasına yakın bir rafın üzerine, yerden yaklaşık bir buçuk metre yükseğe koydum. Yatak odasındaki sinyal iki çizgiden dört çizgiye çıktı.

• Yükseğe koy: Sinyal aşağı doğru yayılır, yerdeki bir modem halının içine gömülmüş gibi çalışır.
• Kapalı dolaba sokma: Ahşap panel bile ciddi kayıp yaratıyor, metal kapak felaket.
• Su ve metalden uzak tut: Akvaryum, kalorifer peteği, buzdolabı ve büyük ayna sinyali yutar.
• Evin merkezine yaklaştır: Modem duvarın dibindeyse sinyalinin yarısını komşuya yayıyorsun.
• Antenleri ayarla: Tek katlı evde dikey, iki katlıysa birini yatay bırakmak bana daha dengeli bir dağılım verdi.

Bazı Cihazları Kabloya Almak

Masaüstü bilgisayarımı ve televizyonu Ethernet kablosuyla modeme bağladığım gün iki kazanç elde ettim: o iki cihaz gecikme sorunu yaşamayı bıraktı, Wi-Fi ise geri kalan cihazlara nefes aldı. Sabit duran, yerinden oynamayan her cihaz için kablo bence tartışmasız daha iyi. Kablo mu Wi-Fi mı sorusunu detaylandırdığım ayrı bir yazı da var; oradaki mantık şu: hareket etmeyen cihaz kablo ister.

Frekans Bandını Doğru Seçmek

Modern modemlerin çoğu iki bant yayar. 2.4 GHz uzağa gider ama yavaştır ve komşuların modemleriyle aynı kanalda boğuşur. 5 GHz çok daha hızlıdır ama duvarları sevmez.

Bende iki bandın adı aynıydı, telefon hangisine bağlandığını kendi kafasına göre seçiyordu. İki ağa farklı isim verdim ve hangi cihazın nereye bağlandığını kontrol edebilir hale geldim. Bu küçük düzenleme sandığımdan çok işe yaradı.

Yazılım ve Cihaz Tarafı: Görünmeyen Yükleri Kaldırmak

Fiziksel düzeni oturttuktan sonra hâlâ bazı saatlerde yavaşlık yaşıyordum. Sebep evin içindeydi: arka planda kendi kendine çalışan indirmeler, yedeklemeler ve unutulmuş cihazlar.

Bant Genişliğini Kim Yiyor?

Modemin yönetim panelinde bağlı cihaz listesine baktığımda tanımadığım üç kayıt gördüm. Biri yıllar önce sattığım tablet, ikisi de misafirlerin telefonuydu. Şifreyi değiştirip listeyi temizledim. Ardından şunları yaptım:

1. Bilgisayarda otomatik bulut yedeklemesini gece saatlerine aldım.
2. Oyun platformlarındaki otomatik güncelleme indirmelerini elle onaya çevirdim.
3. Televizyonun ekran koruyucu olarak yüksek çözünürlüklü video akıtmasını kapattım.
4. Telefonların Wi-Fi'ya bağlanınca fotoğraf senkronu yapmasını sadece şarjdayken çalışacak şekilde ayarladım.

Güncellemeleri tamamen kapatmadım, sadece zamanlarını değiştirdim. Güncellemelerin güvenlik açısından neden gerekli olduğu konusunda ayrı bir yazı var; hızı korumak için güvenliği bırakmak kötü bir takas olur.

DNS Değiştirmek: Hız Değil Ama Hız Hissi

DNS ayarını değiştirdiğimde indirme hızım aynı kaldı, ama siteler belirgin biçimde daha çabuk açılmaya başladı. Çünkü DNS, adresin karşılığını bulma aşamasını hızlandırıyor; boru genişlemiyor, kapı daha hızlı açılıyor. Yeni başlayan biri için düşük riskli ve geri alınabilir bir denemedir, ben ilk denediğimde on dakika sürmüştü.

Tarayıcı ve Cihazın Kendi Yavaşlığı

Bir arkadaşım "internet çok yavaş" diye aradı, gittim baktım, hız testi paketinin tam değerini veriyordu. Sorun elli tane eklenti yüklü tarayıcısıydı. Şu ayrımı yapmayı öğrenmek çok işe yarıyor:

Hız testi yüksek ama sayfalar yavaş açılıyorsa suçlu internet değil, cihazın ya da tarayıcının kendisidir.

Gereksiz eklentileri kaldırmak, önbelleği temizlemek ve arka planda çalışan programları azaltmak çoğu zaman modemi kurcalamaktan daha çok fark yaratıyor.

Kapanış

Bende işe